یکشنبه ۳ خرداد ۱۴۰۵
در میان بحرانهای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی که ایران را در دام گرفته، یک مسئله نه چندان قابل توجه، اما نابودگر در بلندمدت، در حال رسوخ است: گرایش به بیفرزندی.
با وجود تعدادی از ستادها، نهادها و طرحهای افزایش جمعیت و اختصاص بودجههای ویژه، هیچ اثر واقعی در این حوزه دیده نشده است.
در واقع، سیاستهای افزایش جمعیت، به جای ایجاد انگیزه، ممکن است تأثیر وارونه داشته باشند.
در ایران، همه نهادها و مسئولان میدانند که با شرایط اقتصادی و اجتماعی فعلی، انگیزهای برای فرزندآوری وجود ندارد.
اما باز هم باید «کار سازمانی» را انجام دهند و بودجهها را صرف کنند.
نتیجه؟ کارهای نمادین، بودجههای هدررفته و اثر وارونه.
میتوان گفت:
«این مسئله نه فقط از دست دادن فرزند، بلکه از دست دادن انگیزه است.»
گرایش به بیفرزندی، نه فقط یک انتخاب فردی، بلکه یک روند اجتماعی در حال رسوخ است.
در بسیاری از خانوادهها، تعداد فرزندان کاهش یافته و تعداد زوجهای بدون فرزند در حال افزایش است.
این روند، در کشورهای با درآمد بالا نیز مشاهده شده است، اما در ایران، با بیثباتی اقتصادی طولانیمدت، تسریع یافته است.
کارشناسان تأکید میکنند:
«کاهش باروری بیشتر به دلیل تغییر سبک زندگی و اولویتهای فردی است، نه فقط مشکلات اقتصادی کوتاهمدت.»
اما در ایران، مشکلات اقتصادی کوتاهمدت، هرگز نبودهاند.
تحقیقات نشان میدهد که عوامل درونی و بیرونی در این تصمیم نقش دارند:
در یک تحقیق دانشگاهی با عنوان «مطالعهای بر تجربه زیسته زوجین تهرانی»، محققان نشان دادند:
معاون فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت، با اشاره به این مسئله، گفت:
«امروز در جامعه به سمت بیفرزندی یا تکفرزندی پیش میرویم. ما که در حوزه فرهنگی و دانشجویی فعالیت داریم، باید بیش از دیگران برای فرهنگسازی در این زمینه تلاش کنیم. خانوادههایی که چند فرزند دارند، زندگیهای شادتر، موفقتر و فرزندان مؤثرتری دارند.»
وی ادامه داد:
«فرزندان نقش تربیتی مهمی بر یکدیگر دارند. با آمدن فرزند دوم و سوم، سختی تربیت کاهش مییابد، چون فرزند اول در تربیت و مراقبت از فرزندان بعدی یاریگر والدین است. این فرزندان با یکدیگر ارتباط برقرار میکنند، شبکهای از دوستی و همراهی میسازند و همین روابط در سلامت روانی، روحی و اجتماعی آنان تأثیرگذار است.»
بر اساس یافتههای تحقیقات، سیاستهای مؤثر باید:
این گزارش، نه فقط یک تحلیل است.
ایران به سمت تغییرات ساختاری در جمعیت پیش میرود.
این کاهش جمعیت، یک بحران طولانیمدت و جدی است که باید امروز به آن توجه شود، نه در زمانی که کاری از دست مسئولان برنخواهد آمد.
بودجههای هدررفته در ستادهای بیخاصیت، میتوانست در خدمت مردم قرار گیرد و چه بسا نیازی به این طرحهای ناقص نبود.
آنچه را که عیان بود، ما بار دیگر و برای جلوگیری از هدر رفت منابع کشور در طرحی ناقص و ناکارآمد، بیانش کردیم.
تمام حقوق برای پایگاه خبری کویر نیوز محفوظ می باشد کپی برداری از مطالب با ذکر منبع بلامانع می باشد.
کویرنیوز